კონსტანტინოპოლისა და მოსკოვის გაყოფა I


კონსტანტინოპოლისა და მოსკოვის გაყოფა

ტროიცსკი და ფოტიადესი მსოფლიო საპატრიარქოს დამატებით-იურისდიქციულ უფლებებზე

Jesus_psifidoto

ავტორი: ალექსანდრე გ. დრაგასი
ინგლისურიდან თარგმნა: გვანცა ებრალიძე
რედაქტორი: დიაკონი ირაკლი ჯინჯოლავა
წყარო: Apostoliki Diakonia of the Church of Greece 

 

 

 

წინასიტყვაობა

თითქმის მთელი მე-19 და 21-ე საუკუნის მანძილზე კონსტანტინოპოლისა და მოსკოვის საპატრიარქოებს შორის ნარჩუნდება დაძაბულობა, ყოველგვარი შერიგებისა თუ მათი ურთიერთშეთანხმების გარეშე. ეს შეიძლება შეუმჩნეველიც კი დარჩეს ჩვეულებრივი დამკვირვებლისათვის, რადგან ორივე ეკლესიას აქვს ერთმანეთთან ურთიერთობა, როგორც მართლმადიდებელი ეკლესიების კანონიკური ფედერაციის ნაწილს. თუმცა, თუ ამ საკითხს უფრო გულდასმით განვიხილავთ, დავინახავთ შეუმჩნეველ, მაგრამ კომპლექსურ ისტორიულ და მეცნიერულ ნარატივს, რომელიც ისე განვითარდა, რომ ხელი შეუწყო ამ ორ ეკლესიას შორის დაძაბულობის ესკალაციას. წინამდებარე ნაშრომს მიზანია, ისტორიული კუთხით გაანალიზოს ორ საპატრიარქოს შორის მიმდინარე კონფლიქტი და გაამახვილოს ყურადღება ამ დავის მეცნიერულ და იდეოლოგიურ ასპექტზე. ამას თან დაერთვება: I) რუსი ნაციონალისტის და კანონიკური სამართლის პროფესორის ს. ვ. ტროიცკის (1878-1972 წწ.) ისტორიული წინაპირობებისა და პოლემიკური დისკურსის შესახებ ანალიზი; II) ანალიზი ტროიცკის მთავარი სტატიისა, მსოფლიო საპატრიარქოს დამატებით-იურისდიქციულ უფლებების წინააღმდეგ, რომელიც მიღებულ იქნა მოსკოვის საპატრიარქოს მიერ [1]; და III) ანალიზი ხალკის თეოლოგიური სკოლის პროფესორის ფოტიადესის „ბერძნული“პასუხისა, რომელმაც დაიცვა მსოფლიო საპატრიარქოს უფლებები ისტორიული და კანონიკური ნარატივების კონტექსტში. [2]

 

I ნაწილი

მოსკოვსა და კონსტანტინოპოლს შორის არსებული დაძაბულობის
ისტორიული წინაპირობები

 

რუსეთის იმპერიის თანდათანობით გაფართოებამ ნელ-ნელა ხელი შეუწყო იმ რწმენის დამკვიდრებას, რომ თავისუფალი რუსეთი წარმოადგენდა მართლმადიდებელი ქრისტიანების დამცველს, მისი ტერიტორიული ექსპანსიისა და ოსმალეთის იმპერიასთან კონფლიქტის პირობებში. თუმცა, ამას არ შეუშლია ხელი ორ ეკლესიას შორის კარგი ურთიერთობის შენარჩუნებისთვის მე-19 საუკუნის შუა წლებამდე.[3] გაყოფა ბერძნულ და სლავურ ენებზე მოლაპარაკე მართლმადიდებელ ეკლესიებს შორის მე-19 საუკუნის შუა წლებიდან მას შემდეგ დაიწყო, როდესაც რუსეთის იმპერიამ გაითავისა საერთო-სლავიზმის იდეოლოგია, რომელიც რუსებმაგამოიყენეს, როგორცბალკანეთისადაევროპელისლავებისოსმალეთის იმპერიისგან გათავისუფლებისმიზეზით.[4ეს პოლიტიკური ექსპანსიის ამბიციები გაითავისა რუსეთის ეკლესიამაც, რაც დროთა განმავლობაში ბერძნულად მოლაპარაკე მართლმადიდებელ ეკლესიებთან შეხლა-შემოხლის მიზეზი გახდა, უმეტესწილად კი — მსოფლიო საპატრიარქოსთან, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც მოსკოვმა დაიწყო ჩარევა და საქმიანობა თავისი ტერიტორიული იურისდიქციის ფარგლებს გარეთ. თუმცა, ამის უფლება ჰქონდა მხოლოდ მსოფლიო საპატრიარქოს, როგორც „პირველს თანასწორთა შორის“,და რომელმაც იგრძნო, რომ მოსკოვის საპატრიარქო ბალკანეთსა (ბულგარეთი)[5] და აღმოსავლეთში (იერუსალიმი და ანტიოქია) თავისი ქმედებებით საკუთარ უფლებამოსილებას აჭარბებდა.[6]

თუმცა, ამ ორს შორის ყველაზე დიდი პრობლემა მაშინ გაჩნდა, როდესაც პირველი მსოფლიო ომის შემდეგ, ყოფილი რუსეთის იმპერიის ტერიტორიებზე აღმოცენდა დამოუკიდებელი სახელმწიფოები და ასევე ბოლშევიკური რევოლუციის მომხრე რუსეთის დიდი დიასპორა. ბოლშევიკებმა დაიწყეს მოსკოვის საპატრიარქოს დევნა. მოსკოვის საპატრიარქომ დაკარგა ის ძალაუფლება, რომელიც მას საშუალებას აძლევდა საქმიანობა ეწარმოებინა თავის საზღვრებს გარეთ ახლადშექმნილი სახელმწიფოების ტერიტორიაზე მდებარე ეპარქიებში. ამის გამო, რუსმა ემიგრანტებმა და საზღვარგარეთის ეპარქიებმა მიმართეს მსოფლიო საპატრიარქოს, კერძოდ იმდროონდელ პატრიარქ მელიტიოს IV-ს (მეტაქსაკისი) საეკლესიო მხარდაჭერისთვის.[7კონსტანტინოპოლმა, თავის მხრივ, გამოიყენა თავისი საეკლესიო მანდატი, რომელიც აძლევდა მას კანონიკურ უფლებას ჩარეულიყო ასეთ შემთხვევაში და ეწარმოებინა დამატებითი იურისდიქციული საქმიანობა დადგენილი მართლმადიდებელი ეკლესიების იურისდიქციის ფარგლებს გარეთ, კანონიკური წესის აღდგენის მიზნით.[8ამისშემდეგ,კონსტანტინოპოლმაავტონომიაანავტოკეფალიამიანიჭაიმმართლმადიდებელეკლესიებს, რომლებიცადრერუსეთისიმპერიისნაწილსწარმოადგენდნენ, მაგრამახლაახალსუვერენულ სახელმწიფოებადწარმოჩინდნენ. ეს მოხდა მათი მთავრობების ან თავად მათი მოთხოვნით, გარდა ევროპაში გადახვეწილი რუსებისა, ისევე როგორც მან ეს მსგავს ვითარებაში გააკეთა  საბერძნეთის (1850 წ.), სერბეთისა (1879 წ.) და რუმინეთის (1885 წ.)ეკლესიებისათვის. კითხვის ნიშნის ქვეშ იყვნენ შემდეგი ეკლესიები:

ავტონომიური ეკლესიები
ესტონეთის ეკლესია(1923 დააღდგენილი ავტონომია1996)
ფინეთის ეკლესია(1923)
ჩეხეთისა და სლოვაკეთის ეკლესია(1923)
რუსულიტრადიციისმართლმადიდებელსამრელოთაეგზარქატიდასავლეთევროპაში(1931)

ავტოკეფალური ეკლესიები 
პოლონეთის ეკლესია(1924)
ლატვიის ეკლესია(1935)
საქართველოს ეკლესია(1990)

მიუხედავად ამისა, ეს სიტუაცია რადიკალურად შეიცვალა მე-2 მსოფლიო ომის დროს, როდესაც სტალინმა შეცვალა მართლმადიდებელი ეკლესიის დევნის საბჭოური პოლიტიკა მისი გამოყენების პოლიტიკით, საბჭოთა ხალხებში ფაშიზმის საფრთხის განეიტრალების მიზნით პატრიოტიზმის ასამაღლებლად. ომის შემდგომ პერიოდში, გამარჯვებულმა საბჭოთა რეჟიმმა ხელახლა დაიპყრო თავისი ყოფილი ევროპული ტერიტორიები და ასევე შეძლო გაევრცელებინა კომუნისტური იდეოლოგია სატელიტ სახელმწიფოებში აღმოსავლეთ ევროპასა და ბალკანეთზე. ეს სწორედ ის დროა, როდესაც სტალინის წაქეზებით, რომელსაც სურდა მოსკოვის მეთაურობით ახალი მართლმადიდებელი ვატიკანის [9შექმნა, მოსკოვის საპატრიარქო ახლად არჩეული პატრიარქის ალექსი I-ის (1945-1970)ხელმძღვანელობით იწყებს ამ ტერიტორიებზე თავისი ავტორიტეტის აღდგენას, რითაც ძალას უკარგავს მისი აზრით კონსტანტინოპოლის არაკანონიკურ ჩარევასმის საკუთარ იურისდიქციაში. ამის შედეგად მიღებულ იქნა კონსტანტინოპოლის საწინააღმდეგო რიგი გადაწყვეტილებები, კერძოდ:

ავტონომიური ეკლესიები
ფინეთის ეკლესია(1957)
ლატვიის ეკლესია(1992)

ავტოკეფალური ეკლესიები 
საქართველოს ეკლესია(1943)
პოლონეთის ეკლესია(1948)
ჩეხეთისა და სლოვაკეთის ეკლესია(1951)
მართლმადიდებელი ეკლესიაამერიკაში(1970)

გაუქმებულიავტონომია(მოსკოვისსაპატრიარქოს დაქვემდებარებაში მყოფი)
ესტონეთის ეკლესია(1946)

ტროიცკი და მისი გავლენა მოსკოვის საპატრიარქოზე

დაძაბულობა ორ დიდ ეკლესიას შორის გავრცელდა გამოჩენილ თეოლოგებშიც, რომლებმაც დაიწყეს მძაფრი თეოლოგიური დიატრიბების წერა თითოეული ეკლესიის პოზიციის მხარდასაჭერად, ან მის საწინააღმდეგოდ. მაგრამ ბრძოლა მოსკოვსა და კონსტანტინოპოლს შორის არ დაწყებულა რუსეთის დედაქალაქში. პირიქით, მთელი პოლემიკა კონსტანტინოპოლის წინააღმდეგ, რომელიც კარგადაა დოკუმენტირებული ბულგარელი მეცნიერის დ. კალკანდიევას ნაშრომში, ინიციირებული იყო რუსი ემიგრანტების (émigrés) მიერ, რომლებიც წარმოადგენდნენ საზღვარგარეთის რუსული მართლმადიდებელი ეკლესიის (ROCOR) [10მე-2 სინოდის წევრებს 1938 წელს. [11] ემიგრაციაში მყოფი კარლოვატსის (Karlovtsy)კანონიკურმა სამართალ-ექსპერტებმა დანერგეს თავიანთი თეორიები ამ სინოდში საკუთარი იმპერიალისტური რუსულ-მართლმადიდებლური ნაციონალისტური შეხედულებების მხარდასაჭერად კონსტანტინოპოლის „ბერძნული“მსოფლიო საპატრიარქოს წინააღმდეგ. მეცნიერები, რომლებმაც განავითარეს ეს თეორიები, არიან სერგეი ტროიცკი, კონსტანტინე ნიკოლაევი და იური გრაბე (Sergei Troitsky, Konstantin Nikolaev, Iurii Grabbe):

  1. ავტოკეფალია: ნიშნავს, რომ თოთოეული ადგილობრივი ეკლესია არის ავტოკეფალური, როცა მის მეთაურებს, რომლებიც ქრისტეს მიერ არიან ხელდასმულნი, აქვთ შემდგომ უფლება ხელი დაასხან თავიანთ მემკვიდრე ეპისკოპოსების. არცერთ ადგილობრივ ეკლესიას (ანუ კონსტანტინოპოლს) არ შეუძლია ჩაერიოს მეორე ადგილობრივი ეკლესიის (ანუ მოსკოვის) საქმეებში. (იოანე შანხაელი, ტროიცკი და გრაბე).
  2. მესამე რომი:მე-19 საუკუნის კონცეფცია იმის შესახებ, რომ მოსკოვი (მესამე რომი) და მისი მეფე გახდნენ ღმერთის მიერ ხელდასმული მართლმადიდებლობის დამცველები მას შემდეგ, რაც კონსტანტინოპოლმა უარი თქვა თავის პოზიციებზე ფლორენციის სინოდის დროს, რითაც უღალატა მართლმადიდებლობას და რამაც განაპირობა მითი თურქების მიერ დაპყრობა.
  3. ბერძნული პაპიზმი: ნიშნავს, რომ კონსტანტინოპოლი კვლავ მიილტვის ყველა დამოუკიდებელ მართლმადიდებელ ეკლესიებზე დომინირებისკენ, რათა შექმნას მართლმადიდებელი პაპობა. ძირითადი შეტევა ამ მხრივ მიმართული იყო კონსტანტინოპოლის პატრიარქების მელიტიოს IV-ისა და გრიგოლ VII-ის წინააღმდეგ, რომლებსაც ლანძღავდნენ მე-4 მსოფლიო კრების 28-ე კანონის დამახინჯებისთვის ყოფილი რუსული მიწების (პოლონეთი, ფინეთი, ესტონეთი, ლატვია და ა.შ.) მითვისების მიზნით და მესამე რომის (ახლა გაიგივებულია ROCOR-თან) როლის შესრულებისთვის (ნიკოლაევი და ტროიცკი).[12]
  4. ავტორიტეტის უპირატესობა/პრიმატი: თეორია, რომლის მიხედვითაც II მსოფლიო კრების მე-3 კანონმა კონსტანტინოპოლს მიანიჭა მხოლოდ „პატივის პრიმატი“და რომლის ინტერპრეტაცია კონსტანტინოპოლმა მოახდინა როგორც მართლმადიდებელ ეკლესიებზე „ავტორიტეტის პრიმატი“. სინამდვილეში, მათი არგუმენტი იყო ის, რომ IVმსოფლიო კრების 28-ე კანონი, რომელიც იმეორებდა IIმსოფლიო კრების მე-3 კანონს „პატივის უპირატესობაზე“, მიზანმიმართულად ზღუდავდა კონსტანტინოპოლის იურისდიქციას აზიის, პონტოსა და თრაკიის ეკლესიებზე.[13]

კონსტანტინოპოლის წინააღმდეგ კარლოვცის მეცნიერების პირველი შეტევითი სტატიები დაწერილი იყო რუსულად და ძირითადათ ვრცელდებოდა ტროიცკის მიერ, რომელმაც მე-20 საუკინის 30-50-იან წლებში მრავალი პოლემიკური სტატია გამოაქვეყნა. [14ტროიცკი იყო რუსი ნაციონალსიტი და კანონიკური სამართლის პროფესორი, რომელიც წავიდა ემიგრაციაში და ბოლშევიკური რევოლუციის შემდეგ დასახლდა იუგოსლავიაში. ის იყო ROCOR-ის თემის ნაწილი და ბელგრადის სამართლისა და თეოლოგიის ფაკულტეტის პროფესორი. მან წამოიწყო პოლემიკა 1920-იანი წლების ბოლოს, თუმცა მისი, სულ უფრო მეტად, ციტირება დაიწყეს ორი ინციდენტის შემდგომ: პირველი, როდესაც მიტროპოლიტმა ევლოგიმ, რომელიც მანამდე გამოეყო ROCOR-ს, გააგდო იგი წმინდა სერგის რუსული თეოლოგიური ინსტიტუტიდან პარიზში (1929-1931) მას შემდეგ, რაც კონსტანტინოპოლმა აღიარა ევლოგი თავის ეპარქიასთან ერთად.[15] მეორე, კონსტანტინოპოლის და ალექსანდრიის „ბერძენმა“ პატრიარქებმა ბასილ III-მ და მელიტიოს II-მ დაგმეს ROCOR, რომლის წევრიც იყო ტროიცკი, იმ მიზეზით, რომ მან დაარღვია სერბეთის საპატრიარქოს ტერიტორიული იურისდიქცია, როდესაც მის მიწა-წყალზე შექმნა დამოუკიდებელი ეთნიკური სინოდი.ამ ქმედებებმა მისცეს ტროიცკის საშუალება განევრცო თავისი არგუმენტები რიგი პოლემიკური დიატრიბების მეშვეობით, მაგრამ ამავე დროს მას სურდა თავისი კანონიკური სამართლის სწავლებით მოეცვა უფრო ფართო აუდიტორია ბელგრადში, რათა რუსული დიასპორისთვის გაეცნო კონსტანტინოპოლთან მიმართებაში არსებული პრეტენზიები. [16]

1940-იანი წლების დასაწყისში, სტალინმაც დაიწყო ამ იდეების გათავისება, რადგან მას სურდა გამოეყენებინა მოსკოვის საპატრიარქო პატრიოტიზმის, როგორც საბჭოური ამბიციების იარაღის, ამაღლებისათვის. ამრიგად, ისეთმა კონცეფციებმა, როგორიც იყო მოსკოვი მართლმადიდებლური ვატიკანი ან მოსკოვი მესამე რომი, დაიწყეს აღორძინება თითქოს ადგილობრივი ავტოკეფალური ეკლესია (რუსეთის ეკლესია) დაიბრუნებდა და დაიმორჩილებდა თავის ტერიტორიებს აღმოსავლეთ „ბერძნული“ პაპიზმის (კონსტანტინოპოლის) საწინააღმდეგოდ. [171947წლის 20 მაისს ტროიცკი დაბრუნდა მოსკოვში მას შემდეგ, როდესაც მას შესთავაზეს მოსკოვის თეოლოგიური აკადემიის პედაგოგი გამხდარიყო.[18სწორედ აქ მან დაიწყო თავისი და კარლოვცის სხვა მეცნიერების შეხედულებების გავრცელება და განვრცობა კონსტანტინოპოლის წინააღმდეგ, როცა მან 1947 წლის ნოემბერში გამოაქვეყნა თავისი სტატია „დიასპორაზეკონსტანტინპოლისსაპატრიარქოსუფლებამოსილებისსაზღვრებ[19]ამ სტატიამ წარმოაჩინა კარლოვცის მეცნიერთა ყველაზე მეტი არგუმენტი მსოფლიო საპატრიარქოს ქმედებებისა და უფლებების წინააღმდეგ, რომელიც მეტწილად დღემდე რჩება, როგორც მოსკოვის, ასევე თითქმის ყველა საზღვარგარეთ არსებული რუსული ეკლესიის, ოფიციალურ პოზიციად. ტროიცკის ამ სტატიას ამომწურავი პასუხი გასცა ხალკის პროფესორმა ფოტიადესმა თავის სტატიაში, რომელმაც მან ბერძნულ ენაზე გამოაქვეყნა ერთი წლის შემდეგ და რომელიც ასახავს კონსტანტინოპოლის დღემდე არსებულ ოფიციალურ ხედვას ამ საკითხებთან მიმართებაში.

1996 წელს ორმა რუსულმა გამოცემამ, One Church აშშ-ში და Sourozh დიდ ბრიტანეთში,[20] გამოაქვეყნეს ტროიცკის სტატიის ინგლისურენოვანი ვერსია, რათა ტროიცკის არგუმენტებისთვის მიექციათ ინგლისურენოვანი სამყაროს ყურადღება მსოფლიო პატრიარქის მიერ ესტონეთის მართლმადიდებელი ეკლესიისთვის მათი მთავრობის მოთხოვნის საფუძველზე 1923 წელს მინიჭებული ტომოსის აღდგენის საპასუხოდ. მათი ძირითადი მიზანი იყო წარმოეჩინათ მსოფლიო საპატრიარქო, როგორც აგრესორი ეკლესია, რომელმაც ღიად დაარღვია როგორც მოსკოვის, ასევე ამერიკის ეკლესიების იურისდიქცია, რომელმაც ავტოკეფალია მოსკოვის ეკლესიისგან 1970 წელს მოიპოვა.[21მსოფლიო პატრიარქის ინგლისურენოვანმა მხარდამჭერებმა გარკვეულწილად უპასუხეს ტროიცკის თეორიის მომხრეებს, მაგრამ მათ ყურადღება გაამახვილეს უფრო კონსტანტინოპოლის უპირატესობასა და ოიკუმენურ პრეროგატივებზე, ნაცვლად ტროიცკის ბრალდებებისთვის შეწინააღმდეგებისა. სინამდვილეში, ერთადერთი ნაშრომი, რომელიც ამომწურავად პასუხობს ტროიცკის მრავალრიცხოვან თეორიებს, არის სარდეს მიტროპოლიტის მაქსიმეს შესანიშნავი წიგნი „მსოფლიო საპატრიარქო მართლმადიდებელ ეკლესიაში“, რომელიც გამოიცა ტროიცკის ამ სტატიის ინგლისურად თარგმნამდე 20 წლით ადრე და რომლის ინგლისური ვერსიის მოძებნა რთულია. [22] მაქსიმემ ჩაატარა შთამბეჭდავი და დიდი სამუშაო, რითაც მოახდინა რეაგირება ტროიცკის ნაშრომის დიდ ნაწილზე, მაგრამ არ მოგვცა ამომწურავი პასუხი კონკრეტულ სტატიაზე. ტროიცკის სტატიის მნიშვნელობის გათვალისწინებით, რომელიც დაწერილი იყო და შემდეგ გადაბეჭდილი მოსკოვსა და კონსტანტინოპოლს შორის დაპირისპირების ყველაზე უფრო მნიშვნელოვან ეტაპებზე, სამართლიანად მიგვაჩნია, ხელახლა შევეხოთ მას ფოტიადესის პასუხთან ერთად, რათა პირველად ინგლისურ ენაზე წარმოვაჩინოთ ორივე მხარის ისტორია და ზუსტად ავსახოთ ის პოზიციები, რომლებსაც ისინი წარმოადგენენ.

 

II ნაწილი იხილეთ ამ ბმულზე

________________

1 S. V. Troitsky, (“ O granitchach raspostradenija prava vlasti Konstantinopolskoj Patriarchii na ‘diaspora ” (The Limits of the Authority of the Patriarch of Constantinople over the Diaspora) article in the Journal of the Moscow Patriarchate No 11, 1947, pp 34-45, translated into English One in Christ , 50:3 (1996) 59-67 and in Sourozh , No 64 (May 1996) 33-52. 

2 See ἘμμανουὴλΦωτιάδης, ἙξἈφορμῆςἑνὸςἌρθρου(On account of an Article), Ὀρθοδοξία 23, 1948, 210-40. 

3 Metropolitan Maximos of Sardes gives a brief, but factual account of the good relations between Moscow and Constantinople from the mid 15 th to the mid 18 th century. See Metropolitan Maximos of Sardes, The Oecumenical Patriarchate in the Orthodox Church , Patriarchal Institute for Patristic Studies, Thessaloniki, 1976, pp. 287-293. 

4 Andrzej Walicki, The Slavophile Controversy – History of a Conservative Utopia in Nineteenth-Century Russian Thought , University of Notre Dame Press, Notre Dame, Indiana, 1989. 

5 The independently formed Bulgarian Exarchate was deemed schismatic for adopting the heresy of ethno-phyletism (ethnic tribalism) after it created a rival jurisdiction in the territory of the Ecumenical Patriarchate in 1872. This decision was not fully supported by Moscow, which maintained a relationship with the Bulgarian Church until the healing of the schism in 1945. See V.I. Phidas, Ecclesiastical History (in Greek), vol. III, Athens 2014, pp. 503ff and especially 543ff (ΤόΒουλγαρικόζήτημακαιἡρωσικήπολιτική). 

6 The Russian Orthodox Ecclesiastical Mission in Jerusalem promoted Arab nationalism, especially in the Patriarchate of Antioch, to the detriment of the Greek speaking bishops and clergy. This eventually led to the election of the first Arab speaking Patriarch in 1908. See V.I. Phidas, Ecclesiastical History (in Greek), op. cit., pp. 535ff (ἩρωσικήΠνευματικήἀποστολήστήνΠαλαιστίνη); and pp. 165ff regarding the so-called «ἀντιοχειανόζήτημα». 

7SeeforexampletheΠατριαρχικόν Γράμμα, Μελετίου Πάπα καί Πατριάρχου Ἀλεξανδρείας πρός τόν Μητροπολίτην Κιέβου Ἀντώνιον… Πάνταινος , Κ´(1927) 514-515. 

8 The prerogatives of the Ecumenical Patriarchate were codified in Canons 3 ECII, 9 ECIV, 17 ECIV, 28 ECIV, etc. (The Ecumenical Councils are abbreviated as EC followed by the number of the Council.) 

9Daniela Kalkandjieva, The Russian Orthodox Church , 1917-1948, From Decline to Resurrection, Routledge, London and New York, 2015, p. 180: “On September 4, 1943, Stalin made a clear offer to the leading hierarchs of the Sergian Church: “You have to establish your own Vatican.” Although initially the notion of Vatican was used in its narrow meaning – that is, that Stalin meant a restoration of the Moscow Patriarchate as an institutional church center with necessary facilities, such as an ecclesiastical academy, library, printing house, and other necessary units-it was soon transformed into a policy for establishing the Moscow Patriarchate as an institutionalized center of global Eastern Orthodox Christianity.” See further, pp. 9, 182, 191, 198, 200, 246, 265, 273, 283, 293, 294, 296, 307 and 347. They are all very revealing. 

10 The ROCOR was accepted under the canonical protection of Constantinople in 1920 after they fled Russia in the aftermath of the Bolshevik Revolution. In 1921, its Bishops went to Serbia and uncanonically established the Karlovtsy (from the town Sremski Karlovci in Serbia) Synod in the jurisdiction of the Serbian Orthodox Church, which claimed jurisdiction over the entire Russian diaspora worldwide. This action was condemned by Patriarch Tikhon of Moscow, Patriarch Basil III of Constantinople, and Patriarch Meletios II (Metaxakis) of Alexandria (formally the Patriarch of Constantinople) i n the 1920’s as an uncanonical breach on the jurisdiction of Serbia and beyond. See Thomas E. FitzGerald, The Orthodox Church , Prager, Westport Connecticut London 1998 for a general account of Orthodoxy in America, pp. 45-46. 

11 Daniela Kalkandjieva, “Orthodoxy and Nationalism in Russian Orthodoxy” in St. Vladimir’s Theological Quarterly , 57:3-4 (2013) p. 301. For details see her book, The Russian Orthodox Church.. op. cit. 

12 Although Kalkandjieva attributes the origin of this theory to Nikolaev, we also see Troitsky utilizing it by condemning Constantinople for adopting a Papalistic heresy. See Kalkandjieva, Orthodoxy and Nationalism in Russian Orthodoxy , op. cit., p. 299 and Troitsky, The Limits of the Authority of the Patriarch of Constantinople over the Diaspora , op. cit., p. 67. 

13 See Kalkandjieva, Orthodoxy and Nationalism in Russian Orthodoxy , pp. 296-303. For a more detailed and extensive account see her The Russian Orthodox Church , op. cit. 

14 See the Journal of the Moscow Patriarchate , (1947), no 12 pp. 31-42, (1949) no 12 pp. 29-54, (1950) no 2, pp. 36-51 and no 3 pp. 45-57, etc. 

15See Fr. Alexander Zadornov, Kanonicheskoye Pravo v Poslerevolyutsionnyy Period: Kazus Professora S. V. Troitskogo (Canon Law in the Post-Revolutionary Period – Prof. S. V. Troitsky’s Case), p. 250. During this time, Troitsky wrote his Tcherkovna jourisdiktchija nad diasporom , Beograd, 1932. 

16 See Zadornov, op. cit., p. 256. 

17Kalkandjieva, Orthodoxy and Nationalism in Russian Orthodoxy , op. cit., pp. 301-301. 

18 See Zadornov, op. cit., p. 258. 

19 Troitsky, (“ O granitchach raspostradenija prava vlasti Konstantinopolskoj Patriarchii na ‘diaspora ” (The Limits of the Authority of the Patriarch of Constantinople over the Diaspora), Journal of the Moscow Patriarchate No 11, 1947, pp 34-45. 

20 Troitsky, The Limits of the Authority of the Patriarch of Constantinople over the Diaspora , One in Christ , 50:3 (1996) 59-67 and in Sourozh , No 64 (May 1996) 33-52. 

21 See Troitsky, op. cit., p. 67. 

22 See Maximos of Sardes, The Ecumenical Patriarchate. , op. cit.

Author Info

ირაკლი ჯინჯოლავა

No Comments

Post a Comment